จากห้องเรียนสู่สถานประกอบการ—เปลี่ยนองค์ความรู้ OCC สู่ผลลัพธ์จริง ด้วยการพัฒนาสภาพแวดล้อมการทำงานอย่างต่อเนื่อง
หลักสูตรอาชีวอนามัยและความปลอดภัย สำนักวิชาสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ ดำเนินโครงการ “ส่งเสริมสุขภาพและความปลอดภัยแรงงานในสถานประกอบการจังหวัดนครศรีธรรมราช เพื่อสนับสนุนเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน” โดยบูรณาการการเรียนการสอนกับการบริการวิชาการ เพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านอาชีวอนามัย ความปลอดภัย และสุขศาสตร์อุตสาหกรรมสู่สถานประกอบการในพื้นที่ พร้อมเปิดโอกาสให้นักศึกษาได้เรียนรู้และฝึกปฏิบัติจากสถานการณ์จริงนอกมหาวิทยาลัย
การดำเนินงานครอบคลุมตั้งแต่การสำรวจพื้นที่ปฏิบัติงาน การค้นหาและประเมินปัจจัยเสี่ยง การตรวจวัดสภาพแวดล้อมในการทำงาน ตลอดจนการวิเคราะห์และแปลผลข้อมูล เพื่อจัดทำข้อเสนอแนะสำหรับการปรับปรุงสภาพแวดล้อมการทำงานให้มีความเหมาะสมและปลอดภัยต่อผู้ปฏิบัติงานมากยิ่งขึ้น โดยนักศึกษาหลักสูตรอาชีวอนามัยและความปลอดภัยได้มีส่วนร่วมในกระบวนการดังกล่าวภายใต้การกำกับดูแลของคณาจารย์ ทำให้สามารถเชื่อมโยงองค์ความรู้ในชั้นเรียนกับการแก้ไขปัญหาจริงในสถานประกอบการได้อย่างเป็นรูปธรรม
หนึ่งในพื้นที่ดำเนินงานสำคัญ คือกลุ่มสถานประกอบการด้านงานเหมือง โรงโม่หิน และโรงแต่งแร่ในจังหวัดนครศรีธรรมราช โดยมีการตรวจประเมินปัจจัยเสี่ยงด้านกายภาพ ได้แก่ แสงสว่าง เสียง ความร้อน และความสั่นสะเทือน รวมถึงการติดตามและประเมินสภาพการทำงานในพื้นที่โรงอิฐบล็อกและโรงโม่หิน
ผลการตรวจติดตามในปี พ.ศ. 2568-2569 พบว่า การตรวจประเมินระดับเสียงในพื้นที่ปฏิบัติงานครอบคลุมจำนวน 376 จุด โดยมีจำนวน 303 จุด หรือร้อยละ 80.59 อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน ขณะที่ผลการประเมินด้านความร้อนพบว่าผ่านเกณฑ์ 100% สะท้อนถึงการเฝ้าระวังสภาพการทำงานอย่างเป็นระบบ และช่วยให้สถานประกอบการสามารถระบุพื้นที่ที่ปลอดภัย รวมถึงพื้นที่ที่ยังต้องได้รับการปรับปรุงเพิ่มเติมได้อย่างชัดเจน
นอกจากนี้ ผลการตรวจประเมินยังถูกนำไปใช้ในการจัดทำข้อเสนอแนะเชิงปฏิบัติ เช่น การปรับปรุงระบบแสงสว่าง การเพิ่มหรือเปลี่ยนหลอดไฟในจุดที่มีแสงไม่เพียงพอ การปรับตำแหน่งโคมไฟให้เหมาะสม การจัดระบบบำรุงรักษา รวมถึงมาตรการควบคุมความสั่นสะเทือน การหมุนเวียนงาน การจัดเวลาพัก และการติดตามตรวจสุขภาพของพนักงานอย่างต่อเนื่อง
โครงการยังให้ความสำคัญกับการ สร้างความรู้และความตระหนักด้านสุขภาพและความปลอดภัยแก่ผู้ปฏิบัติงาน ผ่านกิจกรรม “Good Health and Ready to Work” ซึ่งมีทั้งการให้ความรู้ การสื่อสารความเสี่ยง และการส่งเสริมแนวทางการปฏิบัติงานที่ปลอดภัย เพื่อสนับสนุนการลดอุบัติเหตุและความเสี่ยงจากการทำงาน
การดำเนินงานดังกล่าวสะท้อนบทบาทของมหาวิทยาลัยในการเป็น Academic Partner ของสถานประกอบการ โดยนำองค์ความรู้ บุคลากร และเครื่องมือทางวิชาการออกสู่สังคม เพื่อสนับสนุนการพัฒนาสภาพแวดล้อมการทำงานที่ปลอดภัยและส่งเสริมสุขภาวะของแรงงานอย่างต่อเนื่อง
ในมิติของเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน โครงการมีความสอดคล้องกับ SDG 3: Good Health and Well-being – ตัวชี้วัด 3.3.2 Health Outreach Programmes ผ่านการนำบริการด้านอาชีวอนามัยและการป้องกันความเสี่ยงจากการทำงานสู่แรงงานในสถานประกอบการ และ SDG 4: Quality Education – ตัวชี้วัด 4.3.4 Education Outreach Activities Beyond Campus ผ่านการจัดการเรียนรู้จากสถานการณ์จริงนอกมหาวิทยาลัย ให้แก่นักศึกษาได้พัฒนาทักษะวิชาชีพ การคิดวิเคราะห์ การสื่อสารความเสี่ยง และการทำงานร่วมกับภาคีในพื้นที่
โครงการนี้จึงเป็นตัวอย่างของการเชื่อมโยง “การเรียนรู้ – การบริการวิชาการ – การพัฒนาสังคม” เข้าด้วยกัน โดยใช้สถานประกอบการเป็นพื้นที่เรียนรู้จริง และใช้ข้อมูลทางวิชาการเป็นเครื่องมือในการขับเคลื่อนการปรับปรุงสภาพการทำงาน เพื่อมุ่งสู่เป้าหมาย “คนทำงานสุขภาพดี สถานประกอบการปลอดภัย และสังคมเติบโตอย่างยั่งยืน”
หลักสูตรอาชีวอนามัยและความปลอดภัย
สำนักวิชาสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์
📌 เอกสารอ้างอิง
–
