กลองมโหระทึก

กลองมโหระทึก นับเป็นตัวแทนของอารยธรรมเริ่มแรกของภูมิภาคและเป็นวัฒนธรรมที่โดดเด่นอย่างหนึ่งในดินแดนเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ทั้งบนแผ่นดินใหญ่และในบริเวณคาบสมุทรหมู่เกาะต่างๆ อาทิ พม่า ไทย เวียดนาม ลาว มาเลเชีย อินโดนีเชีย ฟิลิปปินส์ ฯลฯ กลองมโหระทึกมีกำเนิดในแถบเทือกเขาทางตอนเหนือของประเทศเวียดนาม จัดอยู่ในกลุ่มวัฒนธรรมดองซอน (Dong Son Culture) นักวิชาการสันนิษฐานว่าเวียดนามได้รับการถ่ายทอดเทคโนโลยีและรูปแบบจากจีนวนสมัยราชวงศ์จิวและราชวงศ์ฮั่น

ที่มา https://th.wikipedia.org/wiki/วัฒนธรรมดงเซิน

ในประเทศไทยมีหลักฐานปรากฏชัดว่าได้มีการผลิตและใช้กลองมโหระทึกมาตั้งแต่สมัยก่อนประวัติศาสตร์ในยุคโลหะเป็นต้นมา โดยปรากฏในจารึกสมัยสุโขทัย และมีการใช้ในงานพระราชพิธีต่างๆ อย่างต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน มีการค้นพบกลองมโหระทึกจำนวนมากกว่า 40 ใบ โดยพบมากที่สุดในภาคใต้ รองมาเป็นภาคเหนือ ภาคอีสาน และภาคกลาง ตามลำดับ พบในพื้นที่จังหวัดอุตรดิตถ์ ตาก สุโขทัย น่าน ลำพูน นครพนม กาฬสินธุ์ อุบลราชธานี มุกดาหาร ตราด ราชบุรี กาญจนบุรี ชุมพร นครศรีธรรมราช สุราษฎร์ธานี (เกาะสมุย) และสงขลา

ลักษณะเด่นของกลองมโหระทึก คือ รูปทรงที่เป็นเอกลักษณ์ หน้ากลองทำจากสำริด (สัมฤทธิ์หรือทองบรอนซ์) ซึ่งเป็นโลหะผสมที่มีทองแดงและดีบุกเป็นองค์ประกอบหลัก มีรูปทรงคล้ายกระบอก โดยส่วนหน้ากลองจะผายออกและมีลวดลายประดับ ส่วนด้านหลังจะเรียบและมีหูสำหรับหิ้ว มีขนาดแตกต่างกันไปตั้งแต่ขนาดเล็กจนถึงขนาดใหญ่ หน้ากลองประดับด้วยลวดลายที่สวยงาม เช่น วงโคจรของดวงดาว รูปคน รูปสัตว์ และรูปเรขาคณิต

ที่มา https://janthimablog.wordpress.com/category/โบราณวัตถุสมัยก่อนประว

ในวัฒนธรรมไทยกลองมโหระทึกเป็นสัญลักษณ์แห่งอำนาจ มักใช้ในงานพระราชพิธีสำคัญๆ เช่น การเสด็จออกมหาสมาคม การพระราชพิธีบรมราชาภิเษก สะท้อนให้เห็นถึงความสำคัญและความศักดิ์สิทธิ์ นอกจากนี้ยังใช้เป็นเครื่องดนตรีในการประกอบพิธีกรรมทางศาสนาต่างๆ เช่น พิธีทำขวัญ พิธีขอฝน เพื่อความเป็นสิริมงคลและความอุดมสมบูรณ์ ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของมรดกทางวัฒนธรรมไทยที่สะท้อนให้เห็นถึงความเชื่อและวิถีชีวิตของคนในสังคม

ที่มา https://www.khaosod.co.th/breaking-news/news_4092213

ในปัจจุบันยังคงใช้ตีประโคมร่วมกับแตรสังข์ ในงานพระราชพิธีต่างๆ เช่น ในโอกาสที่พระมหากษัตริย์เสด็จพระราชดำเนินโดยกระบวนพยุหยาตรา งานพระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญที่ท้องสนามหลวง เป็นต้น และมีการอนุรักษ์ให้เป็นมรดกทางวัฒนธรรมโดยมีการจัดแสดงกลองมโหระทึกโบราณในพิพิธภัณฑ์ต่างๆ

อ้างอิง

https://rivercitybangkok.com/th/mahoratuek-drum