“ไวรัสนิปปาห์” (Nipah Virus) มัจจุราชเงียบจากค้างคาว สู่อันตรายที่โลกต้องจับตา!
เขียนและเรียบเรียงโดย รศ.ดร.วรางคณา จุ้งลก สำนักวิชาสหเวชศาสตร์ ไวรัสนิปปาห์ (Nipah virus; NiV) เป็นไวรัสก่อโรคอุบัติใหม่ที่มีความสำคัญต่อสาธารณสุขระดับโลก เนื่องจากมีความรุนแรงสูงและสามารถแพร่กระจายจากสัตว์สู่คนได้ ไวรัสชนิดนี้จัดอยู่ในสกุล Henipavirus ซึ่งอยู่ในวงศ์ Paramyxoviridae และเป็นไวรัสชนิด RNA ที่สามารถก่อโรคในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมหลายชนิด รวมถึงมนุษย์ โรคที่เกิดจากไวรัสนิปปาห์มีลักษณะเด่นคือการติดเชื้อที่สามารถทำให้เกิดอาการรุนแรงในระบบทางเดินหายใจและระบบประสาท โดยเฉพาะภาวะสมองอักเสบ ซึ่งอาจนำไปสู่การเสียชีวิตได้อย่างรวดเร็ว ความสำคัญของไวรัสนิปปาห์จึงอยู่ที่ความสามารถในการก่อให้เกิดการระบาดในมนุษย์และอัตราการเสียชีวิตที่ค่อนข้างสูงเมื่อเทียบกับไวรัสชนิดอื่น ๆ ไวรัสนิปปาห์ถูกค้นพบครั้งแรกในปี ค.ศ. 1998 ระหว่างการระบาดของโรคในฟาร์มสุกรในประเทศมาเลเซีย ซึ่งมีการติดเชื้อทั้งในสัตว์และในเกษตรกรผู้เลี้ยงสุกร การระบาดครั้งนั้นทำให้มีผู้ป่วยจำนวนมากและทำให้ต้องมีการทำลายสัตว์จำนวนมากเพื่อควบคุมการแพร่ระบาด